Bertrand Leleu
22 July 2026
Victorine Meurent photographiée par Gaudenzio Marconi. Longtemps resté dans l’ombre, ce cliché, parmi d’autres, redonne à la célèbre muse de Manet une place centrale dans le processus créatif de l’artiste. © DR
Tijdens onderzoek in de archieven van het Musée de Grenoble ontdekte een fotohistorica foto’s van Victorine Meurent, de muze en het belangrijkste model van Édouard Manet. Deze foto’s, toegeschreven aan Gaudenzio Marconi, tonen het jonge meisje terwijl ze naakt poseert in houdingen die precies overeenkomen met twee belangrijke schilderijen van Manet uit 1863: Le Déjeuner sur l’herbe en Olympia. Deze afdrukken, die sinds 1926 worden bewaard in de fotocollectie van Henri Fantin-Latour (een vriend van Manet), bevestigen dat de kunstenaar fotografie als werkinstrument gebruikte door studies van zijn modellen te bestellen ter voorbereiding van zijn schilderijen, een relatief avant-gardistische praktijk in de 19e eeuw. Nu blijkt dat de poses en uitdrukkingen zijn uitgewisseld tussen de foto’s en de schilderijen, vragen onderzoekers zich af of Victorine Meurent zelf – vaak gereduceerd tot een louter model, terwijl zij ook schilderes en een actieve figuur in het artistieke milieu was – niet betrokken was bij het werk van Manet. Wordt vervolgd…
Coverfoto: Le Déjeuner sur l’herbe van Édouard Manet, 1863, olie op doek, 207 x 265 cm. © Musée d’Orsay