Memlinc Palace in Knokke-Heist: verbouwingsproject ligt stil

Al meer dan een eeuw belichaamt de Memlinc een bepaald idee van Knokke-Heist. Een natuurlijke, pretentieloze elegantie, een bijna onwankelbare trouw aan de plaats en dat beetje extra ziel waardoor het de decennia overleefde zonder ook maar iets van zijn charme te verliezen. Het Anglo-Normandische gebouw aan de Place M’as-tu-vu maakte integraal deel uit van het emotionele en architecturale erfgoed van de badplaats. Want het Memlinc was meer dan alleen kamers. Het was een sfeer, een warme ontmoetingsplaats. Je ontmoette er kunstenaars, families die hier al generaties lang kwamen, stamgasten die zich hier meteen thuis voelden. En soms namen die veel verder reikten dan de zeedijk: de Amerikaanse miljonair John D. Rockefeller, de Britse zanger Tom Jones, Édith Piaf, Joséphine Baker en de voormalige Franse president Valéry Giscard d’Estaing. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd het gebouw gevorderd door de nazi’s en omgebouwd tot een militair hospitaal. Het bleef echter in handen van de familie Deklerck.

De bomverkoop

In 2025, na honderdtwee jaar, slaat de derde generatie de bladzijde om. De sluiting van het hotel kwam als een schok voor Knokke-Heist. Het pand werd verkocht aan een Gentse projectontwikkelaar voor een moeilijk te weigeren bedrag, met een ambitieus project: het instituut omvormen tot een eersteklas wooncomplex met zeventien appartementen, twee commerciële ruimtes en een parkeergarage met meer dan honderd plaatsen. Het idee was om het erfgoed van het gebouw, dat zowel van binnen als van buiten op de monumentenlijst staat, te behouden en tegelijkertijd appartementen te verkopen voor een prijs van bijna dertigduizend euro per vierkante meter. Transformeren zonder te veranderen: een grote uitdaging. En zoals zo vaak het geval is, verzet de realiteit zich tegen intenties.

Sloopwerkzaamheden die toegestane limieten overschrijden

Het gebouw heeft gedeeltelijke erfgoedbescherming, maar genoeg om strenge regels op te leggen. De gevel, de structurele elementen en het zichtbare geheugen waren allemaal rode lijnen die niet mochten worden overschreden. Maar zodra de werken begonnen, overschreden sommige sloopwerken de toegestane grenzen. Te snel, te ver. De gemeente Knokke-Heist gelastte begin januari een onmiddellijke stopzetting van de werken en eiste dat de ten onrechte vernielde delen op identieke wijze zouden worden heropgebouwd. De projectontwikkelaar erkende een « beoordelingsfout  » te hebben gemaakt. Sindsdien is de zaak opgeschort. Deskundigen, juristen en de autoriteiten werken aan een schijnbaar eenvoudige maar ontmoedigende vraag: wat moet er worden herbouwd om trouw te blijven aan wat werd vernietigd? Kun je een herinnering herstellen met vergunningen en technische plannen?

Préservation ou optimisation ?

Memlinc bevindt zich in een fascinerende tussenpositie. Nog niet helemaal voorbij, nog niet toekomstig. Een bouwplaats die stilstaat, maar nog steeds een symbool in beweging is. Achter deze kwestie schuilt een zeer eigentijdse spanning: moeten we behouden of optimaliseren? Moeten we de oorspronkelijke geest behouden of de waarde maximaliseren? De twee doelstellingen bewegen zelden in hetzelfde tempo. Het Memlinc wacht. Stil, maar altijd in het middelpunt van het spel. Eén ding is zeker: in Knokke-Heist weten zelfs de werven hoe ze zich moeten laten opmerken. Sommigen hebben de « Place m’as-tu-vu » duidelijk nog nooit verlaten.

Bekijk over hetzelfde onderwerp de nieuwste podcast van François Didisheim, CEO van High Level Communication & L’Eventail, op BXFM Radio:

Artikel geïnspireerd op de Lobby nieuwsbrief van 17 april 2026 geschreven door Françoise Wallyn en François Didisheim, oprichter van Lobby. Lees de recensie van de cirkels van de macht, hier