In het Théâtre Royal du Parc, "Une Mouette" (Een meeuw)

In Le Parc duurt de voorstelling een uur en twintig minuten zonder pauze, met vijf acteurs op het podium. Tsjechovs originele Seagull heeft dertien personages en speelt zich af in vier bedrijven over twee jaar. Het ging op 6 oktober 1896 in Sint-Petersburg in première. Het stuk werd opgevoerd volgens de mode van die tijd, als een komedie en met een rudimentaire enscenering. Het werd een daverende flop; het tumult was zo groot dat Tsjechov halverwege de tweede akte moest vluchten. Vandaag de dag is dit stuk echter van aanzienlijk belang in de geschiedenis van het theater. Het wordt gezien als de basis van het moderne acteren en regisseren. Dankzij Constantin Stanislavski, ongetwijfeld een van de grootste ontwerpers van de theaterpraktijk. Onder zijn leiding en met behulp van zijn totaal vernieuwende methoden werd het stuk in december 1898 in Moskou opnieuw opgevoerd, en deze keer was het een triomf. Tot Tsjechovs verbazing schreef hij in een brief aan Maxim Gorky: « Ik kon niet geloven dat ik de auteur was « .

De Meeuw bevindt zich op de rand van tragedie. Het is ook theater binnen het theater, waar, paradoxaal genoeg, toneelschrijvers en acteurs de moeilijkheid van de dialoog illustreren, zelfs de oncommuniceerbaarheid. Het is een liefdesverhaal waarin mensen elkaar niet mogen, waarin elk van de hoofdpersonen van de verkeerde persoon houdt.

Stanislavski zou de enscenering van Valériane De Maerteleire in het Théâtre du Parc ongetwijfeld hebben toegejuicht. Ze slaagt erin de tegenstrijdige vervlechtingen van dit mythische toneelstuk uit het naturalistische en symbolistische theater te verduidelijken. Het is echter jammer dat deze verkorte versie het stuk wat verzacht en minder bitter maakt.

Het vertolken van Tsjechovs personages vereist veel talent en techniek van de acteurs. Gelukkig is daar in Le Parc geen gebrek aan. Zo is er Konstantin Treplev(Sigfrid Moncada), de jonge toneelschrijver die verliefd is op Nina; Nina(Lili Sorgeloos), het jonge meisje dat actrice wil worden en in de ban raakt van Trigorin; Trigorin(Quentin Minon), een bekende schrijver, is Arkadina’s minnaar; Arkadina(Anouchka Vingtier), een beroemde en egocentrische actrice, is Konstantins moeder. Er is ook Guy Pion als Sorine, Arkadina’s oudere broer, een soort waarnemer en scheidsrechter van deze conflicterende kluwen. De twee vrouwelijke rollen (en hun vertolkers) voeren de boventoon: Anouchka Vingtier is ontroerend in de rol van de ouder wordende prima dona en Lili Sorgeloos is opmerkelijk in de indrukwekkende ontwikkeling van haar personage. De decors en belichting zijn in overeenstemming met de korte lengte van het stuk. Naast de enscenering vereist de complexiteit van het werk ook een goed uitgewerkte dramaturgie om een zekere samenhang te garanderen in deze moeilijke productie. Thierry Debroux nam deze taak effectief op zich. Er zijn misschien nog een paar akoestische problemen die opgelost moeten worden.

Ver verwijderd van de briljante theaterbewerkingen van grote literaire heldendichten die Le Parc ons gewend is. Misschien tot verdriet van een deel van het publiek, maar het bewijst in ieder geval (als bewijs nodig was) dat Le Parc ook uitblinkt in het opvoeren van intiemere, meer ‘intellectuele’ stukken.

La Mouette is dit seizoen helemaal in. In april presenteert de Jean Vilar het werk in het Théâtre des Martyrs in Brussel.